Logo Naam

Laatste nieuws

Links

www.streekproduct.be

Smout uit de Kempen

Foto Smout uit de Kempen
Behaald: 11/04/2011
Label: label streekproduct

Geschiedenis

Smout bestaat reeds eeuwenlang naar aanleiding van thuisslacht van varkens. Ten einde in de arme Kempen niets te laten verloren gaan, werden ook de eetbare "afvalproducten" (liesvet) veredeld.

Dit werd vroeger door de huisslager zelf gedaan. Daarna kwam het stilaan in het lokale commerciŰle circuit terecht. Zo is mijn vader met het vet smelten begonnen. In 1958 ben ikzelf als beenhouwer afgestudeerd aan de beenhouwersschool in de Pothoekstraat te Antwerpen. Daarna heb ik de zaak samen met mijn vader verder gezet. Omdat wij een private slachterij hadden, slachtte wij iedere week 4 tot 5 varkens. Tot 1964 hebben wij zo verder gewerkt om dan naar het slachthuis te gaan omdat de vergunning voor het privaat slachten vervallen was. In 1985 is mijn zoon mee in de zaak gestapt en tot op heden smelten wij 10 tot 15 kg liesvet. Wij gebruiken dit vet nog altijd om de ajuin te stoven als voorbereiding op het maken onze Kempense pensen. Ook om het spek te bakken gebruiken wij smout.

Wat de kruiden betreft, dat is ieders eigen recept. Bij ons is dat beperkt tot peper en zout.

Er zijn verschillen naar kleur. Dit is een gevolg van een te hoge temperatuur voor het vet. Hierdoor worden de kanen te hard uitgebakken wat natuurlijk een bruinige kleur aan smout geeft. Ons ambachtelijk smout is smeu´ger en smaakvoller dan industrieel smout

Verband met de streek

Het is een product eigen aan de Kempen, omdat de arme zandgrond er zich minder leende tot de (vlees)runderteelt. Dientengevolge had bijna ieder gezin in de Kempen ÚÚn of meerdere varkens die vooral met keukenafval werden vetgemest. Omdat wij op de buiten woonden, waren wij ook de slachters aan huis wat betekent dat wij de varkens bij de mensen thuis gingen slachten. Smout werd dan ook kleinschalig bereid. Het vet dat werd gesmolten werd gebruikt om op de boterham te smeren. Wanneer de mensen zelf hun brood bakten, voegden ze dit vet toe aan het deeg. Vroeger werd het vet ook gebruikt om het ander vlees van het varken langer te kunnen bewaren. Als het varken geslacht werd, werd er vet over de gebakken koteletten gegoten om het zo langer te kunnen bewaren.

Wij verkopen onze smout op de markten van Mol, Lommel, Leopoldsburg en Beringen. Onze klanten gebruiken de smout wanneer ze zelf brood bakken. Zij gebruiken het ook om droge handen en kloven aan voeten te behandelen. Ze smeren het natuurlijk ook op de boterham samen met witte of bruine suiker. En het lekkerste is om patatjes te bakken in smout. In de winter wordt onze smout meer verkocht. De klanten die smout kopen zijn de ietwat oudere mensen.

Jef Janssens

Op de site streekproduct.be vindt u meer info over Smout uit de Kempen